Chrapie około dwadzieścia procent dorosłych. Im człowiek starszy, tym większe prawdopodobieństwo pojawienia się (lub nasilenia się) chrapania. Po pięćdziesiątym roku życia chrapie już około sześćdziesiąt procent mężczyzn i czterdzieści procent kobiet; u niektórych z nich (około dwadzieścia pięć procent) chrapanie jest regularne, u innych pojawia się okresowo. Co ciekawe, chrapią nie tylko ludzie, ale także niektóre zwierzęta.
Chrapanie powstaje zazwyczaj na skutek drgań języczka i tej wiotkiej części podniebienia, którą właśnie języczek kończy. Podczas snu mięśnie podniebienia ulegają rozluźnieniu, język zapada się, a usta otwierają – przez to przestrzeń gardła ulega zwężeniu. To ono sprawia, że powietrze ma problem z przedostaniem się dalej i wywołuje charakterystyczny i nieprzyjemny efekt dźwiękowy – chrapanie. Tak więc chrapanie to nic innego jak sygnał, że na drodze przepływającego powietrza stoi jakaś przeszkoda.
Chrapanie samo w sobie nie jest niebezpieczne, może jednak stanowić objaw niebezpiecznych dolegliwości, dlatego nie powinno się go lekceważyć. Niektóre przyczyny chrapania mogą być zupełnie nieszkodliwe, z innymi warto się rozprawić. Chrapanie może być powodowane przez zaburzenie drożności nosa, katar, powiększone migdałki, skrzywiona przegroda nosowa, a także nadwagę czy spożywanie przed snem niektórych leków. Także alkohol, pity przed snem, może wywołać chrapanie. Jednak głośne i nieregularne chrapanie zwiastuje obturacyjny bezdech senny – chory budzi się zmęczony, a w ciągu dnia jest przemęczony i drażliwy, miewa też zaburzenia koncentracji, uwagi, a nawet pamięci.
Dlatego chrapanie powinno się leczyć. Można stosować preparaty, dostępne w aptekach, w rodzaju listków doustnych, sprayów do gardła lub do nosa, a także plastrów na nos (najbardziej znane marki to Snoreeze, Datong, Dorynol i Breathe Right). Wywołują one napięcie tkanek tylnych ścianek gardła, tym samym redukując lub nawet usuwając chrapanie. Chrapanie można również leczyć poprzez likwidację jego przyczyn, czyli unikanie alkoholu przed snem czy schudnięcie. Można też zadbać o odpowiednią pozycję podczas snu – chrapanie pojawia się zazwyczaj wtedy, gdy śpi się na plecach. Inną opcją jest zabieg chirurgiczny, który usuwa tkanki miękkie gardła środkowego i podniebienia miękkiego oraz częściowo usuwa języczek.
Przed leczeniem warto jednak sprawdzić, czy chrapaniu towarzyszy bezdech – od tego powinien zależeć rodzaj leczenia. W tym celu wykonuje się tak zwane badanie nocne, polegające na rejestracji wysycenia krwi tętniczej tlenem (tak zwanej saturacji). Jeśli u śpiącego występuje bezdech, ilość tlenu we krwi spada. Takie właśnie spadki wyłapuje urządzenie. Występowanie bezdechów sprawia, że zmienia się sposób leczenia chrapania.